Gek of geniaal? Nieuwe column van mr. Jip en dr. Janneke

19 februari 2013

In 2009 bleek uit onderzoek van de AFM dat veel mensen hun hypotheek niet goed begrijpen. Toen dacht bijvoorbeeld de helft van de mensen met een aflossingsvrije hypotheek dat ze na 30 jaar rente betalen klaar zijn met de bank. Je kunt natuurlijk zeggen dat het raar is om te denken dat je een lening niet hoeft terug te betalen. Maar in ‘De taal van mr. Jip van Harten en dr. Janneke Bavelinck’ schreven we dat wij dat niet raar vonden. Want wat als banken schrijven dat je ‘hypotheek’ ‘aflossingsvrij’ is? Dat je dan lage ‘maandlasten’ hebt, omdat je ‘geen aflossing verschuldigd bent’? En dat de ‘aflossing van de hoofdsom aan het einde van de looptijd plaatsvindt’?

Vorige week bedachten de regering en de oppositiepartijen een nieuwe hypotheek. De regering wil dat mensen de lening voor hun huis in 30 jaar terugbetalen. Maar de regering heeft geen meerderheid in de Eerste Kamer en moet daarom praten met de oppositiepartijen. En zij willen juist dat mensen 50% aflossingsvrij moeten kunnen blijven lenen. De regering wil dat niet. Maar de oppositie wil dat toch. Nietes! Welles!! Zo ongeveer. Vorige week sloten ze een compromis: Je moet je lening in 30 jaar terugbetalen. En je mag tegelijkertijd de helft aflossingsvrij lenen. Katja, hypotheekadviseur, legt het uit aan Wouter, huizenkoper.

 

Wouter: Ik wil graag een huis kopen. Het huis dat ik wil kopen, kost € 200.000.

Katja: Dat kan. U kunt een lening krijgen van € 200.000. Voor die lening betaalt u iedere maand rente. En u moet die lening in 30 jaar terugbetalen.

Wouter: Okay.

Katja: Hoho, ik ben nog niet klaar. U krijgt daarnaast een lening van € 100.000. Met die lening kunt u de helft van uw lening terugbetalen.

Wouter: Huh? Twee leningen? Maar één lening is toch genoeg om het huis te kopen?

Katja: Nou, met die tweede lening kunt u de helft van uw lening terugbetalen.

Wouter: Maar eh… Ik moet de lening toch helemaal terugbetalen?

Katja: Klopt. En daar heeft u die tweede lening juist voor. Daardoor betaalt u per maand minder. En zo kunt u een duurder huis kopen dan u kunt betalen. In totaal betaalt u natuurlijk wel meer, want u heeft twee leningen.

Wouter: Ik betaal meer, zegt u? Maar per maand minder?! En daardoor kan ik een duurder huis kopen dan ik kan betalen??!!

Katja: Precies. Van de eerste lening mag u de rente aftrekken. Van de tweede niet. Maar omdat u de tweede gebruikt om de helft van de eerste terug te betalen, die u helemaal terug moet betalen, kost het u per maand minder. En kunt u een huis kopen dat u niet kunt betalen. Snapt u?

Wouter: Eh, nou eigenlijk niet.

Katja: Kijk. Met twee leningen betaalt u per maand minder. Daardoor kunt u een te duur huis kopen. Over de hele periode betaalt u natuurlijk meer. Dat is logisch, want u betaalt per maand minder.

Wouter: Jaja… Maar eh, hoe werkt het met die tweede lening?

Katja: Oh, maakt u zich daarover geen zorgen. Het duurt nog dertig jaar voordat u die moet terugbetalen. En daar heeft u dan bovendien vijf jaar de tijd voor.

Wouter: Vijf jaar? Dat is 20.000 per jaar?!

Katja: Nou, exclusief rente die u niet mag aftrekken. Kijk, voor niets gaat de zon op. Maar u betaalt nu minder per maand. Daardoor kunt u een duur huis kopen. Dat is het mooie van deze constructie.

Wouter: Maar ik kan straks toch nooit 20.000 per jaar betalen?

Katja: Maakt u zich daarover maar geen zorgen. Knappe koppen denken nu al na over de omkeerhypotheek. Dan neemt u tegen die tijd een hypotheek op uw huis. Daarmee kunt u die lening dan terugbetalen.

Wouter: Oh, gelukkig… ???

 

Zei Albert Einstein lang geleden niet al: ‘Elke gek kan dingen ingewikkelder maken. Het vereist een beetje genialiteit en veel moed om dingen eenvoudiger te maken.’